Is het in Nederland strafbaar om in andermans computer te gaan?

MacWindowsBijgewerkt 2026-10-31

In Nederland staat de belangrijkste regel in artikel 138ab van het Wetboek van Strafrecht: computervredebreuk. Strafbaar is wie "opzettelijk en wederrechtelijk binnendringt in een geautomatiseerd werk of in een deel daarvan". Daarnaast zijn er artikelen over het overnemen en veranderen van gegevens. Gaat het om persoonsgegevens, dan speelt ook de privacywet, de AVG, met de Autoriteit Persoonsgegevens als toezichthouder.

Deze pagina is algemene informatie, geen juridisch advies. Voor een concrete zaak praat je met een advocaat.

Kort antwoord

Artikel 138ab lid 1 Sr straft computervredebreuk met een gevangenisstraf van ten hoogste twee jaar of een geldboete van de vierde categorie. Neemt de dader daarna gegevens over, of tapt of neemt hij ze op, dan noemt lid 2 ten hoogste vier jaar. Of een bepaald geval daaronder valt, hangt af van de omstandigheden. Bij hacken raadt de politie slachtoffers aan aangifte te doen.

Wat zegt artikel 138ab precies?

Lid 1 luidt: "Met gevangenisstraf van ten hoogste twee jaren of geldboete van de vierde categorie wordt, als schuldig aan computervredebreuk, gestraft hij die opzettelijk en wederrechtelijk binnendringt in een geautomatiseerd werk of in een deel daarvan."

In die zin zitten een paar voorwaarden:

Iemand dringt binnen in een geautomatiseerd werk, of in een deel daarvan.
Dat gebeurt opzettelijk.
Dat gebeurt wederrechtelijk.

Het artikel noemt daarna vier situaties waarin "in ieder geval" sprake is van binnendringen, namelijk als de toegang wordt verworven:

"door het doorbreken van een beveiliging",
"door een technische ingreep",
"met behulp van valse signalen of een valse sleutel", of
"door het aannemen van een valse hoedanigheid".

Wat een geautomatiseerd werk is, staat in artikel 80sexies: "een apparaat of groep van onderling verbonden of samenhangende apparaten, waarvan er één of meer op basis van een programma automatisch computergegevens verwerken."

Of een bepaald geval aan deze voorwaarden voldoet, hangt af van de omstandigheden. Dat beoordelen de politie, het Openbaar Ministerie en uiteindelijk de rechter.

Wanneer is de straf hoger?

Lid 2 noemt een gevangenisstraf van ten hoogste vier jaar of een geldboete van de vierde categorie, "indien de dader vervolgens gegevens die zijn opgeslagen, worden verwerkt of overgedragen door middel van het geautomatiseerd werk waarin hij zich wederrechtelijk bevindt, voor zichzelf of een ander overneemt, aftapt of opneemt."

Lid 3 noemt dezelfde maximumstraf voor computervredebreuk via een openbaar telecommunicatienetwerk, als de dader daarna "met het oogmerk zichzelf of een ander wederrechtelijk te bevoordelen gebruik maakt van verwerkingscapaciteit" van het systeem, of via het systeem waarin hij is binnengedrongen "de toegang verwerft tot het geautomatiseerd werk van een derde".

Welke andere artikelen zijn er?

Het Wetboek van Strafrecht heeft meer artikelen over gegevens. Drie die hier passen, in de woorden van de wet:

Artikel 138c, gegevens overnemen of doorgeven. Strafbaar is "degene die opzettelijk en wederrechtelijk niet-openbare gegevens die zijn opgeslagen door middel van een geautomatiseerd werk, voor zichzelf of voor een ander overneemt of doorgeeft." Straf: gevangenisstraf van ten hoogste een jaar of een geldboete van de vierde categorie. Gebeurt het om zichzelf of een ander wederrechtelijk te bevoordelen, dan ten hoogste drie jaar.
Artikel 139c, aftappen. Strafbaar is wie "opzettelijk en wederrechtelijk met een technisch hulpmiddel gegevens aftapt of opneemt die niet voor hem bestemd zijn" en die via telecommunicatie of een geautomatiseerd werk worden verwerkt of overgedragen. Straf: ten hoogste twee jaar of een geldboete van de vierde categorie. Lid 2 noemt uitzonderingen.
Artikel 350a, gegevens veranderen of wissen. Strafbaar is wie opzettelijk en wederrechtelijk gegevens "verandert, wist, onbruikbaar of ontoegankelijk maakt, dan wel andere gegevens daaraan toevoegt". Straf: ten hoogste twee jaar of een geldboete van de vierde categorie. Lid 2 verklaart de zwaardere straffen uit artikel 138b, tweede tot en met vierde lid, van overeenkomstige toepassing.

Hoe doe je aangifte?

Bij de politie. Op haar pagina over hacken schrijft de politie: "Bent u slachtoffer? Doe aangifte." Je neemt daarvoor contact op met de politie, en als je wilt kan er politie bij je langskomen om te helpen digitale sporen veilig te stellen. De politie heeft een invulformulier om je gegevens alvast klaar te zetten, dat je meeneemt naar de afspraak.

Het telefoonnummer zonder spoed is 0900-8844. Bij spoed bel je 112.

Hoe je het ook binnen je werk meldt, staat in Een collega melden die op je laptop of telefoon zat.

En als het om persoonsgegevens gaat?

Dan geldt ook de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). In Nederland is de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) de toezichthouder. Dat staat in artikel 6 lid 2 van de Uitvoeringswet AVG: "De Autoriteit persoonsgegevens is de toezichthoudende autoriteit, bedoeld in artikel 51, eerste lid, van de verordening."

Volgens de AP gaat het bij een datalek "om toegang tot persoonsgegevens zonder dat dit mag of zonder dat dit de bedoeling is", en een van haar voorbeelden is "inzage in een medisch dossier door een onbevoegde medewerker". Wanneer een organisatie zo'n datalek moet melden, legt Is het een datalek als een collega je bestanden leest? uit.

En op het werk?

Naast het strafrecht heb je op het werk te maken met de regels van je werkgever en met de privacywet. Wat je werkgever zelf op een werklaptop mag bekijken, is een andere vraag. Die staat in Mag je werkgever meekijken op je werklaptop?.

En als iemand alleen op je scherm kijkt?

Artikel 138ab noemt geen schermen. Het spreekt van binnendringen in een geautomatiseerd werk. Of een bepaald geval daaronder valt, hangt af van de omstandigheden. Hoe je je scherm op kantoor afschermt, staat in Shoulder surfing op het werk.

Meer vragen

Wat is de straf voor computervredebreuk?

Volgens artikel 138ab lid 1 Sr ten hoogste twee jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie. Neemt de dader daarna gegevens over, of tapt of neemt hij ze op, dan ten hoogste vier jaar. Welke straf iemand in een concreet geval krijgt, beslist de rechter. Voor een concrete zaak praat je met een advocaat.

Wat is een geautomatiseerd werk?

Volgens artikel 80sexies Sr "een apparaat of groep van onderling verbonden of samenhangende apparaten, waarvan er één of meer op basis van een programma automatisch computergegevens verwerken."

Moet er een beveiliging zijn doorbroken?

Artikel 138ab noemt het doorbreken van een beveiliging als een van de vier situaties waarin "in ieder geval" sprake is van binnendringen. De andere drie zijn een technische ingreep, valse signalen of een valse sleutel, en een valse hoedanigheid. Of een ander geval ook binnendringen is, hangt af van de omstandigheden.

Waar doe ik aangifte?

Bij de politie. Voor hacken vraagt de politie je contact op te nemen en raadt ze aan het invulformulier bij aangifte hacken mee te nemen naar de afspraak. Zonder spoed bel je 0900-8844, bij spoed 112. Meer in Een collega melden.

Geldt dit ook in België?

Nee. Deze pagina gaat alleen over Nederlands recht. België heeft eigen wetten.