Hoe vaak zitten collega's op elkaars apparaten? De cijfers

MacBijgewerkt 2026-10-31

In een in 2025 gepubliceerd onderzoek onder 1.000 kantoormedewerkers in Ierland zei 30% dat ze in de afgelopen 12 maanden zonder toestemming hadden geprobeerd toegang te krijgen tot het apparaat van een collega. Dat is het meest directe cijfer dat we konden vinden, en het komt niet uit Nederland. Voor Nederland is er een cijfer van de Autoriteit Persoonsgegevens over datalekmeldingen van gemeenten waarbij een ambtenaar onrechtmatig persoonsgegevens bekeek.

Kort antwoord

Het duidelijkste cijfer komt van IT.ie en SonicWall: in een in augustus 2025 gepubliceerd onderzoek zei 30% van 1.000 kantoormedewerkers in Ierland dat ze in de afgelopen 12 maanden zonder toestemming hadden geprobeerd toegang te krijgen tot het apparaat van een collega. In Nederland ontvangt de AP volgens haarzelf jaarlijks van ongeveer 10 tot 20 gemeenten een datalekmelding waarbij een ambtenaar onrechtmatig persoonsgegevens bekeek. De AP schrijft erbij: "Het aantal gevallen van misbruik kan een stuk hoger zijn dan het aantal gemelde datalekken." Dat cijfer meet niet hoe vaak collega's op elkaars apparaten zitten.

Hoeveel kantoormedewerkers zeggen dat ze het probeerden?

Het meest direct vroeg een onderzoek van Censuswide ernaar, in opdracht van IT.ie, een Iers IT-bedrijf, en SonicWall, een bedrijf in cyberbeveiliging. Het persbericht van IT.ie is gedateerd 20 augustus 2025. Censuswide ondervroeg 1.000 kantoormedewerkers van 18 jaar en ouder in de Republiek Ierland.

Twee cijfers tellen hier, en beide zijn wat mensen zelf zeggen:

30% gaf toe "that they have tried to gain access to a colleague's device without their permission in the last 12 months", dus dat ze hadden geprobeerd zonder toestemming toegang te krijgen tot het apparaat van een collega.
35% zei actief te hebben gezocht naar privégegevens over een collega, klant of afnemer, zoals leeftijd, salaris, cv of huisadres, in een computersysteem van het werk.

Het tweede cijfer gaat over systemen van het werk, niet over de laptop of telefoon van een collega, en het gaat ook over klanten.

Het persbericht zegt niet of de pogingen lukten of waarom mensen het probeerden.

Wat laat het Nederlandse cijfer zien?

Op 27 januari 2026 publiceerde de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) een verkennend onderzoek naar misbruik van persoonsgegevens door gemeenteambtenaren. Daarvoor bevroeg de AP 29 functionarissen gegevensbescherming van gemeenten, bezocht ze 3 gemeenten en sprak ze met de Rijksrecherche en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

In haar nieuwsbericht schrijft de AP: "Jaarlijks ontvangt de AP van ongeveer 10 tot 20 gemeenten een datalekmelding waarbij een ambtenaar onrechtmatig persoonsgegevens bekeek." Als voorbeelden noemt ze onder meer een ambtenaar die "vanwege een familieconflict informatie opzoekt over familie in gemeentesystemen" en een ambtenaar die "uit nieuwsgierigheid de gegevens van een BN'er bekijkt".

De AP schrijft er zelf bij: "Het aantal gevallen van misbruik kan een stuk hoger zijn dan het aantal gemelde datalekken."

Dit is geen onderzoek onder werknemers en geen cijfer over collega's op andermans laptop. Het gaat om meldingen van gemeenten over ambtenaren die gegevens in gemeentesystemen bekeken.

Wat zeggen IT-beveiligingsteams?

Een onderzoek van Dimensional Research voor One Identity, een bedrijf in identiteits- en toegangsbeheer, ondervroeg 913 IT-beveiligingsprofessionals in de VS, Canada, het VK, Duitsland, Frankrijk, Australië, Singapore en Hongkong. One Identity publiceerde het op 17 oktober 2017. Nederland zat er niet bij.

Volgens het persbericht meldt 92% van de ondervraagden dat werknemers in hun organisatie proberen informatie in te zien die ze niet nodig hebben voor hun dagelijkse werk, en zei 23% dat dit vaak gebeurt.

Hier beschrijven IT-mensen het gedrag van anderen, niet werknemers hun eigen gedrag. En de vraag ging over informatie in bedrijfssystemen, niet over de computer of telefoon van een collega.

Is meekijken op een scherm hetzelfde?

Nee. Wie naar een scherm kijkt, zit nog niet in het apparaat. HP publiceerde op 21 oktober 2019 een onderzoek onder ongeveer 3.000 consumenten en 1.500 kantoormedewerkers in Canada, het VK en de VS. Volgens de Amerikaanse resultaten kijkt 73% van de kantoormedewerkers mee op de pc- of telefoonschermen van collega's.

Ook dat is wat mensen zelf zeggen, en het gaat over kijken, niet over aanraken. Hoe je je scherm afschermt, staat in Shoulder surfing op het werk.

Hoe vaak kijken mensen in andermans telefoon?

Twee onderzoeken gaan over mensen in het algemeen, niet over het werk. Geen van beide gaat over collega's, en beide komen uit de VS.

Een studie van Marques en collega's, gepresenteerd in 2016 op het USENIX Symposium on Usable Privacy and Security (SOUPS), gebruikte een lijstexperiment: deelnemers zeggen hoeveel uitspraken op een lijst op hen van toepassing zijn, maar niet welke. Er deden 1.381 online geworven deelnemers in de VS mee. De schatting was dat 31% in de 12 maanden voor het onderzoek "looked through someone else's phone without permission", dus zonder toestemming in de telefoon van een ander had gekeken. Gewogen naar de volwassen Amerikaanse bevolking was de schatting 20%.

Secure Data Recovery, een bedrijf in gegevensherstel, publiceerde op 24 april 2023 een onderzoek onder 1.003 mensen in de VS. Daaruit kwam dat 82% ooit in het apparaat van een ander heeft gesnuffeld. Dat is wat mensen zelf zeggen, over hun hele leven, en het gaat over elk apparaat, niet alleen op het werk.

Wat zeggen de cijfers samen?

Ze meten niet hetzelfde. Eén onderzoek vroeg kantoormedewerkers in Ierland naar apparaten van collega's. Eén telt meldingen van Nederlandse gemeenten over ambtenaren die gegevens bekeken. Eén vroeg IT-teams naar bedrijfsgegevens, één ging over schermen, en twee vroegen mensen in de VS in het algemeen naar andermans telefoons en apparaten.

In het ene onderzoek dat er direct naar vroeg, zei bijna een derde van de kantoormedewerkers in Ierland dat ze binnen een jaar hadden geprobeerd in het apparaat van een collega te komen. Een vergelijkbaar cijfer voor Nederland hebben we niet gevonden.

Wat zegt de wet, en wat doe je?

Deze pagina hoort bij een reeks. Elke pagina beantwoordt één vraag:

Is het in Nederland strafbaar om in andermans computer te gaan? Computervredebreuk, artikel 138ab Sr, in de woorden van de wet.
Een collega zat op je computer: wat nu? Wat je nagaat, opschrijft en beveiligt.
Een collega melden die op je laptop of telefoon zat HR, IT, de Autoriteit Persoonsgegevens en de politie.
Is het een datalek als een collega je bestanden leest? Hoe de AVG een datalek omschrijft.
Mag je werkgever meekijken op je werklaptop? Wat mag en hoe je het nagaat.
Shoulder surfing op het werk Schermen, flexplekken en vergrendelen.

Waar Failshot past

Je wachtwoord is de eerste laag. Failshot is de tweede: een foto van wie je Mac ontgrendelt terwijl jij niet op je plek bent.

Als Failshot aan staat, maakt het foto's van wie je Mac ontgrendelt en neemt het daarna, met Pro, een video van 5 seconden op, en het venster van Failshot laat die persoon weten dat de ontgrendeling is gefotografeerd. Met de ingebouwde camera van de Mac gaat het groene lampje aan. Zet met Pro meldingen aan, en Failshot mailt je over een ontgrendeling die je niet als de jouwe bevestigt, een verkeerde Failshot-pincode of een verkeerd antwoord, of als de cameratoegang van Failshot wordt uitgezet terwijl het aan staat. Met Pro bevat een melding over een ontgrendeling de foto en het tijdstip, en de clip als die is opgenomen. Om het uit te zetten, of te stoppen via het menu, is Touch ID of je Failshot-pincode met je antwoord nodig, nooit je Mac-wachtwoord.

Failshot is voor je eigen Mac, met macOS 14 of nieuwer. Gratis te downloaden. Gratis te gebruiken. Pro voegt video, e-mailmeldingen en de versleutelde kluis toe. Je kunt Pro 7 dagen gratis proberen. Je kaart wordt bij het aanmelden vastgelegd en op dag 8 belast, tenzij je opzegt. De proefperiode loopt via failshot.app, voor de Mac. De app is in het Engels, en de versies voor iPhone, Android en Windows komen binnenkort.

Meer vragen

Hoeveel kantoormedewerkers snuffelen bij collega's?

Het meest directe cijfer komt uit Ierland: in een in augustus 2025 gepubliceerd Censuswide-onderzoek voor IT.ie en SonicWall zei 30% van 1.000 kantoormedewerkers dat ze in de afgelopen 12 maanden zonder toestemming hadden geprobeerd toegang te krijgen tot het apparaat van een collega.

Is er een cijfer voor Nederland?

De AP schrijft dat ze jaarlijks van ongeveer 10 tot 20 gemeenten een datalekmelding ontvangt waarbij een ambtenaar onrechtmatig persoonsgegevens bekeek, en dat het aantal gevallen van misbruik een stuk hoger kan zijn dan het aantal gemelde datalekken. Een onderzoek onder werknemers in Nederland over apparaten van collega's hebben we niet gevonden.

Zijn de cijfers gebaseerd op wat mensen zelf zeggen?

Drie van de zes. De cijfers van IT.ie en SonicWall, HP en Secure Data Recovery gaan over mensen zelf. Bij One Identity melden IT-mensen het gedrag van anderen, bij de AP gaat het om meldingen van gemeenten. De SOUPS-studie gebruikte een lijstexperiment, dat een aandeel schat zonder dat iemand het eigen antwoord prijsgeeft.

Kan ik Failshot op mijn werk-Mac gebruiken?

Alleen met toestemming van je werkgever. Het is zijn apparaat, en hij is volgens de privacywet verantwoordelijk voor elke vorm van controle erop. Voor Failshot betekent dat ook dat hij akkoord is gegaan met de organisatievoorwaarden van Failshot (Organisation Terms) en iedereen die de laptop gebruikt heeft geïnformeerd voordat Failshot wordt aangezet.